Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Đặc sắc những điệu múa của người Cao Lan

Giang Lam - 13:13, 09/11/2019

Điệu múa của người Cao Lan rất phong phú và đặc sắc. Các điệu múa đã trở thành nét đẹp trong sinh hoạt văn hóa cộng đồng; cầu nối tâm linh giữa đất trời và lòng người, thể hiện khát vọng, ước nguyện của những người dân lao động.

Điệu múa pâng loóng của người Cao Lan xã Kim Phú, huyện Yên Sơn (Tuyên Quang).
Điệu múa pâng loóng của người Cao Lan xã Kim Phú, huyện Yên Sơn (Tuyên Quang).

Ông Lâm Văn Minh, thôn 15, xã Kim Phú, huyện Yên Sơn (Tuyên Quang) là một người am hiểu văn hóa Cao Lan cho biết, người Cao Lan có hàng trăm điệu múa khác nhau. Trong đó chia làm 2 nhóm: Múa trong các nghi lễ tín ngưỡng và múa văn nghệ kết hợp hát sình ca. Trước hết, đó là các điệu múa biểu diễn tại các nghi lễ thờ cúng tế lễ thần thánh, cầu an, giải hạn… Các điệu múa chủ yếu thể hiện cử chỉ ngoại hình của thánh thần, thể hiện niềm vui đón chào các vị thần.

Chẳng hạn như điệu múa “Sau quat”, miêu tả bàn tay Phật, “Phúi mạc lừ” - diễn tả đôi tai thần thánh, “bat bat hooc, bạt bạt hoi” - đóng cửa trời, mở cửa trời để thánh thần đi lại giao tiếp thế giới loài người; “Sìa cời” - gọi cờ múa cờ cho thánh thần… Các điệu múa này thực hiện khá nhiều kiểu cách, chi tiết cầu kỳ. Trong đó, có sự kết hợp tiếng trống, tiếng nhạc, tiếng hát cùng nhịp chân nhảy, tay múa uyển chuyển. 

Điệu múa “Cầu mùa” của người Cao Lan xã Thành Long, huyện Hàm Yên (Tuyên Quang).
Điệu múa “Cầu mùa” của người Cao Lan xã Thành Long, huyện Hàm Yên (Tuyên Quang).

Thông dụng nhất trong văn hóa Cao Lan, là các điệu múa gắn liền với sinh hoạt con người, được biểu diễn trong các dịp lễ hội. Bao gồm: Múa xúc tép, chim gâu, pâng loóng, múa cầu mùa, múa còn…

Đặc biệt, điệu múa pâng loóng ra đời từ rất lâu, đến nay vẫn được lưu truyền trong đồng bào dân tộc Cao Lan. Bà Lâm Thị Thức, thôn 8, Hợp Hòa, xã Bằng Cốc (Hàm Yên) cho biết, đây là điệu múa mang tính ước lệ cao, miêu tả lại quá trình làm nương của người Cao Lan, từ lúc tra hạt cho đến lúc thu hoạch mang về giã thành gạo. Nhạc cụ sử dụng cho điệu múa này chủ yếu là bộ gõ, bao gồm trống và các ống tre. Loại nhạc cụ này tạo nên ấn tượng sôi động và khó quên trong lòng người xem. Tiếng gõ muống, tiếng nhạc đệm từ những nhạc cụ truyền thống, chính là một phần quan trọng tạo nên sự khác lạ, thu hút trong điệu múa pâng loóng. Người dân hò reo theo giai điệu rộn ràng làm cho không khí thêm náo nhiệt.

Điệu múa “Sau quat” của người Cao Lan xã Kim Phú huyện Yên Sơn (Tuyên Quang).
Điệu múa “Sau quat” của người Cao Lan xã Kim Phú huyện Yên Sơn (Tuyên Quang).

Bên cạnh đó, có điệu múa chim gâu được kết hợp trong các dịp hát sình ca của cặp trai gái. Cả điệu múa chia làm 3 giai đoạn: Giai đoạn một là đứng múa (nội lau thượng) khi múa thể hiện như hai người đang làm quen nhau. Giai đoạn hai là ngồi múa (nội lau trung) thể hiện hai người bắt đầu nảy nở tình yêu. Giai đoạn ba vẫn là ngồi múa nhưng 2 tay giang ra như hai con chim gâu đang xòe cánh gù vào nhau (còn gọi là nội lau hạ), thể hiện tình yêu đã ở độ chín muồi. Đây là điệu múa có sự kết hợp khéo léo giữa người nam, người nữ và những thanh âm phát ra từ bộ gõ. Đối với nam thanh, nữ tú thì đây là cơ hội để tâm sự, hẹn hò và có nhiều đôi trai gái đã phải lòng nhau, rồi nên vợ nên chồng.

Múa xúc tép, tiếng Cao Lan gọi là “sọc cộng”. Điệu múa này thường có từ 3 người trở lên. Múa xúc tép diễn tả hoạt động của con người bắt cá làm thức ăn. Khi múa 2 tay cầm cán vợt xúc tép, cá đưa chéo xuống; 1 chân làm trụ 1 chân bước theo nhịp của trống, hai tay đưa vợt lên xuống làm động tác như đang xúc tép. Tất cả là sự kết hợp nhịp nhàng tiếng nhạc, trống và sự uyển chuyển hình thể của người biểu diễn. Múa xúc tép không hạn chế về số lượng, tuổi tác và giới tính nên mỗi dịp tổ chức múa đều tạo sự vui tươi, phấn khởi. 

Tin cùng chuyên mục
Tinh xảo nghề đúc đồng Đại Bái

Tinh xảo nghề đúc đồng Đại Bái

Làng nghề gò, đúc đồng Đại Bái cổ xưa có tên làng Văn Lãng hay còn gọi là làng Bưởi, thuộc huyện Gia Bình (Bắc Ninh). Làng nằm trên một dải đất cao bên bờ sông Bái Giang. Từ bao đời nay, kỹ thuật luyện đồng Đại Bái không ngừng hoàn thiện và tinh xảo.
Tin nổi bật trang chủ
Tăng niềm tin cho hàng Việt

Tăng niềm tin cho hàng Việt

Sản phẩm - Thị trường - Tùng Nguyên - 9 giờ trước
Với việc triển khai Chương trình “mỗi xã phường một sản phẩm” (OCOP), Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam” ngày càng đi vào thực chất hơn.
Quảng Ninh: Nhiều mô hình dân vận khéo trong vùng DTTS

Quảng Ninh: Nhiều mô hình dân vận khéo trong vùng DTTS

Pháp luật - Tuấn Trình - 9 giờ trước
Trong những năm qua, công tác dân vận của tỉnh Quảng Ninh đã có những bước chuyển biến tích cực, góp phần phát huy dân chủ, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc, tạo sự đồng thuận trong xã hội để thực hiện thắng lợi các mục tiêu kinh tế - xã hội, an ninh, quốc phòng trên địa bàn toàn tỉnh.
Gỡ khó để phát triển OCOP

Gỡ khó để phát triển OCOP

Sản phẩm - Thị trường - Tùng Nguyên - 9 giờ trước
Các sản phẩm khi tham gia Chương trình “Mỗi xã, phường một sản phẩm” (OCOP) đã được nâng tầm giá trị. Tuy nhiên, hiện vẫn còn một số khó khăn cần sớm được tháo gỡ để sản phẩm OCOP tiếp tục phát triển.
Cai nghiện ma túy tại cộng đồng: Tháo gỡ từ chính sách

Cai nghiện ma túy tại cộng đồng: Tháo gỡ từ chính sách

Đời sống - Xã hội - Sỹ Hào - 13 giờ trước
Hiện nay, công tác cai nghiện ma túy tại cộng đồng vẫn gặp vô vàn khó khăn. Trong đó, nổi lên là những khoảng trống trong cơ chế, chính sách hỗ trợ cho công tác cai nghiện ở cơ sở.
Văn hóa Raglai trước nguy cơ mai một

Văn hóa Raglai trước nguy cơ mai một

Đời sống - Xã hội - Thành Nhân-V. Thành - 13 giờ trước
Những năm qua, tỉnh Khánh Hòa đã có nhiều nỗ lực trong việc gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa truyền thống của đồng bào DTTS. Tuy nhiên, chỉ có người già tâm huyết, còn giới trẻ bây giờ chỉ thích nhạc trẻ, nhạc ngoại, để cho những bậc cao niên phải thở dài và giấu nỗi buồn vào những cánh rừng xa…
Một thủ đoạn làm ăn cần phải lên án

Một thủ đoạn làm ăn cần phải lên án

Bạn đọc - Đông Hưng - Văn Hùng - 13 giờ trước
Suốt thời gian dài, nhiều người dân sinh sống ở Bình Thuận đã tiêu thụ khối lượng lớn thịt bò tươi của ông Nguyễn Đình Tân (38 tuổi, thường trú xã Hàm Kiệm, huyện Hàm Thuận Nam, Bình Thuận). Thịt bò của ông Tân có màu tươi rói, giá bán rẻ bất ngờ, hút nhiều khách hàng tấp nập mua. Nhiều người thắc mắc thì được ông lý giải là đại lý lớn nên phân phối rẻ.
Tinh xảo nghề đúc đồng Đại Bái

Tinh xảo nghề đúc đồng Đại Bái

Sắc màu 54 - Việt Hà - 14 giờ trước
Làng nghề gò, đúc đồng Đại Bái cổ xưa có tên làng Văn Lãng hay còn gọi là làng Bưởi, thuộc huyện Gia Bình (Bắc Ninh). Làng nằm trên một dải đất cao bên bờ sông Bái Giang. Từ bao đời nay, kỹ thuật luyện đồng Đại Bái không ngừng hoàn thiện và tinh xảo.
Lai Châu: Bộ đội Biên phòng cùng dân xây dựng NTM

Lai Châu: Bộ đội Biên phòng cùng dân xây dựng NTM

Đời sống - Xã hội - Trọng Bảo - 14 giờ trước
Năm 2018, xã Ma Ly Pho, huyện Phong Thổ là xã biên giới đầu tiên của tỉnh Lai Châu hoàn thành xây dựng nông thôn mới (NTM). Ông Nguyễn Văn Tiến, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã cho biết: Trong quá trình xây dựng NTM, bên cạnh nguồn lực đầu tư của Nhà nước, xã cũng đã nhận được rất nhiều sự hỗ trợ cả về nhân lực và vật lực từ Đồn Biên phòng cửa khẩu Ma Lù Thàng.
Tiếp sức cho vùng khó

Tiếp sức cho vùng khó

Chính sách dân tộc - Lê Phương - 14 giờ trước
Xác định phát triển kinh tế, là nhiệm vụ trọng tâm trong công tác giảm nghèo vùng đồng bào DTTS, từ các chương trình, dự án như 30a, 135, chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, các địa phương trên địa bàn tỉnh Bình Định đã tập trung đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng, trong đó, chú trọng đầu tư hệ thống điện - đường - trường - trạm.
Lời cảm ơn

Lời cảm ơn

Tin tức - PV - 14:15, 05/12/2019
Cha, ông, cụ chúng tôi là cụ LƯƠNG THANH DIỆP, sinh năm 1931; trú quán tại: Nhà riêng số 13/1 EVELYNE-PARKCITY, Lê Trọng Tấn, phường La Khê, quận Hà Đông, Thành phố Hà Nội, do tuổi cao, sức yếu đã từ trần vào hồi 15 giờ 28 phút ngày 02/12/2019 (tức ngày 07 tháng 11 năm Kỷ Hợi), hưởng thọ 89 tuổi. Tang lễ được tổ chức tại nhà riêng. An táng tại Nghĩa trang Ngân Hà Viên, Thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên.