Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

“Dải thổ cẩm” ở núi rừng Trường Sơn

Tấn Vịnh - 22:04, 14/11/2019

Thổ cẩm, trang phục là diện mạo của di sản văn hóa tộc người. Dệt vải thổ cẩm là nghề thủ công truyền thống lâu đời và phổ biến của các dân tộc miền núi. Nghề dệt thổ cẩm gắn bó với cuộc sống của đồng bào, là một phần quan trọng của tri thức dân gian, là di sản văn hóa, tài nguyên nhân văn quý giá của các dân tộc thiểu số.

Các thợ dệt ký văn bản cam kết tham gia mạng lưới dệt thổ cẩm
Các thợ dệt ký văn bản cam kết tham gia mạng lưới dệt thổ cẩm

Trong quá khứ, các dân tộc đã có quan hệ giao lưu, học hỏi lẫn nhau về nghề dệt thổ cẩm, trao đổi với nhau các sản phẩm dệt, đồ trang sức, ảnh hưởng qua lại về kiểu cách trang phục... Xuất phát từ yếu tố lịch sử, văn hóa đó, Tổ chức Cứu trợ/Phát triển quốc tế của Nhật Bản (FIDR) đã khai sinh ra “Dải thổ cẩm” mang đậm dấu ấn, sắc màu đại ngàn, khởi động mạng lưới thổ cẩm của nhiều nhóm nghệ nhân dệt thuộc các dân tộc sinh sống ở vùng cao.

Trong cuộc sống mưu sinh ở các buôn làng, thôn bản hiện nay, nghề dệt truyền thống của đồng bào vẫn còn giữ gìn, bảo lưu ở một số buôn làng. Tuy nhiên, nguyên liệu dệt đã thay đổi, không giữ được hồn cốt của thổ cẩm truyền thống, nhất là hoa văn và sắc màu.

Mặc dù nghề dệt của các dân tộc như Cơ-tu, Tà Ôi, Hrê đã được vinh danh là “Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia”, nhưng không nhận được sự quan tâm hỗ trợ của chính quyền và ngành chức năng để tiếp tục giữ gìn, phát huy di sản quý báu của dân tộc...

Cơ duyên đến với nghề dệt thổ cẩm của đồng bào vùng cao từ khi FIDR (trụ sở tại Đà Nẵng) quan tâm đến việc hỗ trợ, giúp đỡ sinh kế cho bà con sinh sống ở địa bàn miền núi tỉnh Quảng Nam. Qua thời gian gắn bó với các thôn bản vùng cao, những người bạn đến từ Nhật Bản đã bị cuốn hút bởi vốn văn hóa truyền thống của người Cơ-tu, trong đó có nghề dệt thổ cẩm.

Nhìn thấy tiềm năng, triển vọng phát triển sản phẩm làng nghề nói riêng, di sản văn hóa truyền thống dân tộc nói chung, có thể khai thác phục vụ hoạt động du lịch, bà Nobuko Otsuki - Trưởng Đại diện Tổ chức FIDR tại Việt Nam, cùng với các cộng sự của mình đã có nhiều năm ấp ủ hình thành “mạng lưới dệt” để đánh thức nghề truyền thống của cả vùng Trường Sơn - Tây Nguyên.

Qua nhiều lần vận động, khảo sát, tổ chức tập huấn, tìm hiểu tâm tư nguyện vọng của bà con, nhân dịp Hội thảo Khởi động mạng lưới thổ cẩm các dân tộc miền Trung - Tây Nguyên “mạng dưới dệt” đã chính thức ra mắt vào ngày 10/10 tại đô thị cổ Hội An. Mạng lưới gồm 17 nhóm nghệ nhân dệt thuộc các dân tộc Cơ-tu, Xơ-đăng, Ba Na, Ê-đê, M’nông, Mạ, Giẻ-triêng... đang sinh sống ở 5 tỉnh, thành phố như: Quảng Nam, Đà Nẵng, Thừa Thiên - Huế, Kon Tum, Đăk Nông.

Bà Nobuko Otsuki - Trưởng đại diện FIDR và các thợ dệt thổ cẩm trong buổi ra mắt khởi động mạng lưới thổ cẩm miền Trung - Tây Nguyên
Bà Nobuko Otsuki - Trưởng đại diện FIDR và các thợ dệt thổ cẩm trong buổi ra mắt khởi động mạng lưới thổ cẩm miền Trung - Tây Nguyên

Riêng trên địa bàn miền núi tỉnh Quảng Nam, nhóm dệt của làng Zara còn có nhiều làng khác tham gia mạng lưới như La Dêê, La Êê, Dak Tôi, Tà Pơ, Zuôih, Chơ Chun (huyện Nam Giang), Dhờ Rồng, Bhà Hôồn (Đông Giang). Đặc biệt, xã Zuôi có đến 120 thợ dệt thổ cẩm tham gia mạng lưới.

Nghệ nhân Nguyễn Thị Kim Lan (Hợp tác xã thổ cẩm Zara) được chọn trong Ban điều hành mạng lưới, cho biết trong tương lai mạng lưới sẽ mở rộng nhiều địa bàn, thu hút nhiều nhóm nghệ nhân thuộc các thành phần dân tộc tham gia.

Để hỗ trợ công tác truyền thông, tổ chức FIDR còn hình thành trang web mang tên weaving network. Những ai quan tâm có thể truy cập vào trang mạng này để tìm kiếm thông tin và các thành viên có thể liên lạc với nhau nhanh nhạy hơn để trao đổi, chia sẻ thông tin, hình ảnh, các hoạt động của nhóm...

Việc khởi động mạng lưới thổ cẩm mang ý nghĩa nhiều mặt. Tham vọng của mạng lưới là tạo điều kiện, cơ hội để nghệ nhân các dân tộc trong khu vực, trong các tỉnh thành liên kết với nhau nhằm trao đổi, học hỏi kinh nghiệm, bí quyết, nâng cao tay nghề, chia sẻ những thông tin để quảng bá, xây dựng thương hiệu, mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm.

Nghề truyền thống của bào được duy trì cũng góp phần thay đổi diện mạo ở buôn làng, vừa giúp giữ gìn sắc phục dân tộc, vừa tạo công ăn việc làm, có thêm nguồn thu nhập, xóa đói giảm nghèo cho đồng bào.

Dải thổ cẩm là “sân chơi” của các thợ dệt - chủ nhân của các sản phẩm thổ cẩm. Đây là một hoạt động ý nghĩa nhằm tạo ra cơ hội và môi trường thuận lợi, thích hợp nhất để giúp bà con được kết nối và lan tỏa các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc mình.

Tin cùng chuyên mục
Văn hóa Raglai trước nguy cơ mai một

Văn hóa Raglai trước nguy cơ mai một

Những năm qua, tỉnh Khánh Hòa đã có nhiều nỗ lực trong việc gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa truyền thống của đồng bào DTTS. Tuy nhiên, chỉ có người già tâm huyết, còn giới trẻ bây giờ chỉ thích nhạc trẻ, nhạc ngoại, để cho những bậc cao niên phải thở dài và giấu nỗi buồn vào những cánh rừng xa…
Tin nổi bật trang chủ
Tăng niềm tin cho hàng Việt

Tăng niềm tin cho hàng Việt

Sản phẩm - Thị trường - Tùng Nguyên - 9 giờ trước
Với việc triển khai Chương trình “mỗi xã phường một sản phẩm” (OCOP), Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam” ngày càng đi vào thực chất hơn.
Quảng Ninh: Nhiều mô hình dân vận khéo trong vùng DTTS

Quảng Ninh: Nhiều mô hình dân vận khéo trong vùng DTTS

Pháp luật - Tuấn Trình - 9 giờ trước
Trong những năm qua, công tác dân vận của tỉnh Quảng Ninh đã có những bước chuyển biến tích cực, góp phần phát huy dân chủ, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc, tạo sự đồng thuận trong xã hội để thực hiện thắng lợi các mục tiêu kinh tế - xã hội, an ninh, quốc phòng trên địa bàn toàn tỉnh.
Gỡ khó để phát triển OCOP

Gỡ khó để phát triển OCOP

Sản phẩm - Thị trường - Tùng Nguyên - 9 giờ trước
Các sản phẩm khi tham gia Chương trình “Mỗi xã, phường một sản phẩm” (OCOP) đã được nâng tầm giá trị. Tuy nhiên, hiện vẫn còn một số khó khăn cần sớm được tháo gỡ để sản phẩm OCOP tiếp tục phát triển.
Cai nghiện ma túy tại cộng đồng: Tháo gỡ từ chính sách

Cai nghiện ma túy tại cộng đồng: Tháo gỡ từ chính sách

Đời sống - Xã hội - Sỹ Hào - 13 giờ trước
Hiện nay, công tác cai nghiện ma túy tại cộng đồng vẫn gặp vô vàn khó khăn. Trong đó, nổi lên là những khoảng trống trong cơ chế, chính sách hỗ trợ cho công tác cai nghiện ở cơ sở.
Văn hóa Raglai trước nguy cơ mai một

Văn hóa Raglai trước nguy cơ mai một

Đời sống - Xã hội - Thành Nhân-V. Thành - 13 giờ trước
Những năm qua, tỉnh Khánh Hòa đã có nhiều nỗ lực trong việc gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa truyền thống của đồng bào DTTS. Tuy nhiên, chỉ có người già tâm huyết, còn giới trẻ bây giờ chỉ thích nhạc trẻ, nhạc ngoại, để cho những bậc cao niên phải thở dài và giấu nỗi buồn vào những cánh rừng xa…
Một thủ đoạn làm ăn cần phải lên án

Một thủ đoạn làm ăn cần phải lên án

Bạn đọc - Đông Hưng - Văn Hùng - 13 giờ trước
Suốt thời gian dài, nhiều người dân sinh sống ở Bình Thuận đã tiêu thụ khối lượng lớn thịt bò tươi của ông Nguyễn Đình Tân (38 tuổi, thường trú xã Hàm Kiệm, huyện Hàm Thuận Nam, Bình Thuận). Thịt bò của ông Tân có màu tươi rói, giá bán rẻ bất ngờ, hút nhiều khách hàng tấp nập mua. Nhiều người thắc mắc thì được ông lý giải là đại lý lớn nên phân phối rẻ.
Tinh xảo nghề đúc đồng Đại Bái

Tinh xảo nghề đúc đồng Đại Bái

Sắc màu 54 - Việt Hà - 14 giờ trước
Làng nghề gò, đúc đồng Đại Bái cổ xưa có tên làng Văn Lãng hay còn gọi là làng Bưởi, thuộc huyện Gia Bình (Bắc Ninh). Làng nằm trên một dải đất cao bên bờ sông Bái Giang. Từ bao đời nay, kỹ thuật luyện đồng Đại Bái không ngừng hoàn thiện và tinh xảo.
Lai Châu: Bộ đội Biên phòng cùng dân xây dựng NTM

Lai Châu: Bộ đội Biên phòng cùng dân xây dựng NTM

Đời sống - Xã hội - Trọng Bảo - 14 giờ trước
Năm 2018, xã Ma Ly Pho, huyện Phong Thổ là xã biên giới đầu tiên của tỉnh Lai Châu hoàn thành xây dựng nông thôn mới (NTM). Ông Nguyễn Văn Tiến, Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã cho biết: Trong quá trình xây dựng NTM, bên cạnh nguồn lực đầu tư của Nhà nước, xã cũng đã nhận được rất nhiều sự hỗ trợ cả về nhân lực và vật lực từ Đồn Biên phòng cửa khẩu Ma Lù Thàng.
Tiếp sức cho vùng khó

Tiếp sức cho vùng khó

Chính sách dân tộc - Lê Phương - 14 giờ trước
Xác định phát triển kinh tế, là nhiệm vụ trọng tâm trong công tác giảm nghèo vùng đồng bào DTTS, từ các chương trình, dự án như 30a, 135, chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, các địa phương trên địa bàn tỉnh Bình Định đã tập trung đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng, trong đó, chú trọng đầu tư hệ thống điện - đường - trường - trạm.
Lời cảm ơn

Lời cảm ơn

Tin tức - PV - 14:15, 05/12/2019
Cha, ông, cụ chúng tôi là cụ LƯƠNG THANH DIỆP, sinh năm 1931; trú quán tại: Nhà riêng số 13/1 EVELYNE-PARKCITY, Lê Trọng Tấn, phường La Khê, quận Hà Đông, Thành phố Hà Nội, do tuổi cao, sức yếu đã từ trần vào hồi 15 giờ 28 phút ngày 02/12/2019 (tức ngày 07 tháng 11 năm Kỷ Hợi), hưởng thọ 89 tuổi. Tang lễ được tổ chức tại nhà riêng. An táng tại Nghĩa trang Ngân Hà Viên, Thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên.