Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Nâng cao trình độ cho lao động DTTS: Cần thay đổi cách xác định “lao động qua đào tạo” (Bài 3)

Sỹ Hào - 10:23, 25/03/2020

Đến thời điểm này, chỉ tiêu “lao động qua đào tạo” đã vượt kế hoạch đề ra; tuy nhiên, tỷ lệ lao động có trình độ chuyên môn kỹ thuật (CMKT) đạt rất thấp, nhất là lao động DTTS. Điều này đòi hỏi phải thay đổi cách tiếp cận trong việc thực hiện chỉ tiêu “lao động qua đào tạo”.

Đào tạo nghề đang góp phần chuyển dịch cơ cấu lao động; nhiều LĐNT có thu nhập từ làm dịch vụ nông nghiệp. (Ảnh minh họa)
Đào tạo nghề đang góp phần chuyển dịch cơ cấu lao động; nhiều LĐNT có thu nhập từ làm dịch vụ nông nghiệp. (Ảnh minh họa)

Đào tạo ngắn hạn là chính

Trong số báo 24 (1606), ra ngày 20/3, Báo Dân tộc và Phát triển đã phản ánh trình độ của lao động DTTS ngày càng tụt hậu so với yêu cầu của thị trường, việc làm. Số liệu điều tra dân số và nhà ở năm 2019 của Tổng cục Thống kê (TCTK) đã cảnh báo, có tới 76,9% lao động chưa được đào tạo CMKT; phần lớn lao động DTTS đều chưa qua đào tạo.

Nhưng kết quả thực hiện chỉ tiêu “Lao động qua đào tạo” của ngành Lao động, Thương binh và Xã hội (LĐTB&XH) lại đưa ra số liệu hoàn toàn khác. Tại Hội nghị triển khai nhiệm vụ công tác năm 2020, tổ chức ngày 25/12/2019, Bộ LĐTB&XH đã công bố: Hết năm 2019, tỷ lệ lao động qua đào tạo (bao gồm các trình độ: Sơ cấp, trung cấp, cao đẳng, đại học trở lên và dạy nghề dưới 3 tháng) đã đạt 62%.

Nhìn qua thì số liệu giữa TCTK và Bộ LĐTB&XH “vênh” nhau, nhưng thực tế lại hoàn toàn phù hợp. Bởi TCTK rà soát lao động được đào tạo CMKT từ trình độ sơ cấp (3 tháng) trở lên, có văn bằng, chứng chỉ; còn Bộ LĐTB&XH lại gộp cả số lao động được đào tạo ngắn hạn, dưới 3 tháng.

Thực tế là từ năm 2012 đến nay, thực hiện “Chiến lược phát triển dạy nghề thời kỳ 2011 - 2020” theo Quyết định số 630/QĐ-TTg, ngày 29/5/2012, ngành LĐTB&XH các địa phương đã nỗ lực nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo. Tuy nhiên, phần lớn lao động nông thôn (LĐNT), lao động DTTS chủ yếu tiếp cận trình độ đào tạo ngắn hạn theo Đề án “Đào tạo nghề cho LĐNT đến năm 2020” (Đề án 1956).

Theo báo cáo của Bộ LĐTB&XH, hết năm 2019, cả nước đã có khoảng 9,6 triệu LĐNT được học nghề theo Đề án 1956; đạt 85,7% mục tiêu của đề án (11,2 triệu người đến năm 2020).

Còn tính riêng lao động DTTS, theo thống kê của Ủy ban Dân tộc, từ năm 2016 đến cuối năm 2018, có khoảng 480 nghìn người được học nghề. Trong đó chỉ có 130 nghìn người (chiếm 8%) học trung cấp, cao đẳng; còn lại khoảng 350 nghìn người được đào tạo ngắn hạn theo Đề án 1956.

Cần thay đổi cách xác định “Lao động qua đào tạo”

Như các kỳ báo trước đã phản ánh, trình độ học vấn thấp cùng với việc chưa được đào tạo CMKT, nên phần lớn lao động DTTS nằm trong nhóm có mức sống “nghèo nhất”. Trong khi đó, chỉ tiêu “Lao động qua đào tạo” luôn đạt và vượt, khiến dư luận không khỏi đặt câu hỏi về sự chính xác của việc thực hiện chỉ tiêu này.

Từ cuối năm 2018, khi đối chiếu với thông lệ quốc tế về chỉ tiêu “Lao động qua đào tạo” là phải tính từ 3 tháng trở lên, được cấp chứng chỉ, ông Bùi Sỹ Lợi, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Các vấn đề xã hội của Quốc hội cho rằng, trình độ đào tạo lao động lâu nay chủ yếu là ngắn hạn. Trong thời đại công nghệ 4.0, chỉ tiêu “Lao động qua đào tạo”, chủ yếu đào tạo ngắn hạn đã hết sứ mệnh lịch sử.

Thực tế, những năm qua, chỉ tiêu “Lao động qua đào tạo” cũng đã góp phần quan trọng chuyển đổi cơ cấu việc làm ở khu vực nông thôn, vùng DTTS và miền núi. Theo rà soát của TCTK, cơ cấu lao động làm nông nghiệp đã chuyển dịch từ 51,55% năm 2009 xuống còn 34,7% cuối năm 2019.

Báo cáo của TCTK cho thấy, năm 2019, thu nhập bình quân của nhóm “Lao động giản đơn” (chủ yếu LĐNT, lao động DTTS), dù mức thu nhập vẫn thấp nhất (3,26 triệu đồng/người/tháng) nhưng cũng đã tăng 717 nghìn đồng so với năm 2018.

Trong điều kiện trình độ lao động DTTS còn rất thấp, việc thực hiện chỉ tiêu “Lao động qua đào tạo”, trong đó có các lớp đào tạo ngắn hạn vẫn hết sức cần thiết đối với các địa phương vùng DTTS và miền núi. Tuy nhiên, việc đào tạo không thể dừng ở lại ở hình thức như tập huấn, bồi dưỡng kiến thức sản xuất như thời gian qua.

Báo Dân tộc và Phát triển sẽ phản ánh nội dung này trong số báo tiếp theo.

Tin cùng chuyên mục
Nâng cao trình độ cho lao động DTTS: Đào tạo để chuyển đổi cơ cấu nghề nghiệp (Bài cuối)

Nâng cao trình độ cho lao động DTTS: Đào tạo để chuyển đổi cơ cấu nghề nghiệp (Bài cuối)

Nước ta đang ở thời kỳ “dân số vàng” khi có khoảng 56,1/96 triệu người đang trong độ tuổi lao động. Nhưng tình trạng già hóa dân số cũng đang “gõ cửa”. Để đáp ứng nhu cầu thị trường, việc làm trong thời kỳ mới, yêu cầu đặt ra là phải có lộ trình đào tạo lao động mang tầm chiến lược.
Tin nổi bật trang chủ
Công ty Cổ phần Sữa Việt Nam (Vinamilk): “Cấp tốc chi viện” tuyến đầu chống dịch Covid - 19

Công ty Cổ phần Sữa Việt Nam (Vinamilk): “Cấp tốc chi viện” tuyến đầu chống dịch Covid - 19

Nhịp cầu nhân ái - PV - 3 giờ trước
Chung tay cùng Chính phủ và xã hội, Vinamilk đã liên tiếp thực hiện nhiều hoạt động đồng hành và tiếp sức cho các “anh hùng áo trắng” trong cuộc chiến với dịch bệnh. Ngày 31/3, Vinamilk đã ủng hộ các sản phẩm dinh dưỡng có tổng trị giá 1 tỷ đồng cho khoảng 3.500 các y bác sĩ, nhân viên y tế và bệnh nhân nội trú tại Bệnh viện Bạch Mai trong giai đoạn bệnh viện đang bị cách ly.
Lập 30 chốt giám sát người và xe vào Thủ đô Hà Nội từ 18h chiều nay

Lập 30 chốt giám sát người và xe vào Thủ đô Hà Nội từ 18h chiều nay

Thời sự - PV - 7 giờ trước
Từ 18 giờ chiều nay (2/4) Hà Nội sẽ có 30 điểm chốt liên ngành tại các cửa ngõ ra vào Thủ đô, đảm bảo thực hiện nghiêm cách ly xã hội phòng Covid-19.
Có một Đền Hùng ở Kiên Giang

Có một Đền Hùng ở Kiên Giang

Sắc màu 54 - Phan Thị Anh Thư - 9 giờ trước
Từ năm 2010, Kiên Giang chọn Lễ hội Đền Hùng Tân Hiệp là 1 trong 8 lễ hội tiêu biểu của tỉnh. Hàng năm, khu di tích lịch sử - văn hóa Đền Hùng tại Tân Hiệp đã đón hàng ngàn lượt khách về thăm viếng, số lượng khách tham quan du lịch không ngừng tăng lên.
Gói hỗ trợ chưa có tiền lệ cho hàng triệu người dân trong COVID-19

Gói hỗ trợ chưa có tiền lệ cho hàng triệu người dân trong COVID-19

Thời sự - PV - 9 giờ trước
Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc khẳng định, Chính phủ thống nhất cao với nội dung dự thảo Nghị quyết, giao các bộ chức năng rà soát, tiếp thu các ý kiến tại phiên họp để hoàn thiện dự thảo Nghị quyết, trình Thủ tướng Chính phủ ký ban hành theo thầm quyền.
Thủ tướng:

Thủ tướng: "Chúng ta không gục ngã mà vẫn tăng trưởng"

Thời sự - PV - 17:50, 01/04/2020
Phát biểu tại phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 3, Thủ tướng nhấn mạnh: "Trong bối cảnh dịch bệnh, chúng ta không gục ngã mà vẫn tăng trưởng đứng đầu khu vực ASEAN".
Chương trình phục hồi thu nhập ở Bá Thước (Thanh Hóa): Huyện sẽ chỉ đạo các đơn vị vào cuộc kiểm tra

Chương trình phục hồi thu nhập ở Bá Thước (Thanh Hóa): Huyện sẽ chỉ đạo các đơn vị vào cuộc kiểm tra

Bạn đọc - Quỳnh Trâm - 15:38, 01/04/2020
Vừa qua, Báo Dân tộc và Phát triển đã đăng tải bài viết: “Thanh Hóa: Chương trình phục hồi thu nhập liệu có tạo được sinh kế cho người dân?”. Bài viết phản ánh về một số bất cập trong Dự án phục hồi thu nhập quốc lộ 217 trên địa bàn huyện Bá Thước (Thanh Hóa). Sau khi Báo đăng, ngày 31/3, ông Võ Minh Khoa, Phó Chủ tịch UBND huyện Bá Thước (Thanh Hóa) đã ký Công văn số 539/UBND-NN để báo cáo UBND tỉnh Thanh Hóa và một số cơ quan báo chí phản ánh vụ việc.
Thủy điện tích nước giữa mùa khô: Xem lại quy trình vận hành thủy điện

Thủy điện tích nước giữa mùa khô: Xem lại quy trình vận hành thủy điện

Bạn đọc - Khánh Thư - 10:51, 01/04/2020
Giữa mùa khô, 108,7ha cây trồng ở xã Tân Lập, huyện Kon Rẫy (Kon Tum) bị héo úa, một số diện tích đã bị chết do thiếu nước tưới. Nguyên nhân chính là do nhà máy thủy điện chặn dòng tích nước để nghiệm thu một số hạng mục!?.
Giỗ Tổ Hùng Vương 2020: Thiêng liêng hai tiếng “Đồng bào”

Giỗ Tổ Hùng Vương 2020: Thiêng liêng hai tiếng “Đồng bào”

Sự kiện - Bình luận - Sỹ Hào - 10:36, 01/04/2020
Những giá trị tinh thần thiêng liêng của ngày Giỗ tổ Hùng Vương gói trọn trong hai tiếng “đồng bào”. Năm nay, “nghĩa đồng bào” một lần nữa được hiệu triệu, khi ngày Quốc lễ diễn ra đúng thời điểm cả nước “tổng tiến công” phòng, chống đại dịch toàn cầu Covid-19.
Xóa bỏ làng nghề gạch ngói Cừa: Đất bỏ hoang, người làng nghề thất nghiệp

Xóa bỏ làng nghề gạch ngói Cừa: Đất bỏ hoang, người làng nghề thất nghiệp

Đời sống - Xã hội - Minh Thứ - 10:25, 01/04/2020
Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ về xóa hệ thống lò gạch thủ công nhằm tránh ô nhiễm môi trường, làng nghề gạch ngói Cừa, xã Nghĩa Hoàn, huyện Tân Kỳ (Nghệ An) đã chính thức bị “xóa sổ”. Nhưng hiện nay, hơn 30ha đất đang bỏ hoang, cùng hàng trăm lao động của làng nghề chưa biết “đi đâu về đâu”?.
Thủ tướng nói rõ về cách ly toàn xã hội

Thủ tướng nói rõ về cách ly toàn xã hội

Thời sự - PV - 10:19, 01/04/2020
Sáng 01/4, phát biểu khai mạc phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 3/2020, Thủ tướng nêu rõ cách ly xã hội không phải ngăn cấm giao thông, phong tỏa xã hội… Chúng ta vẫn phải duy trì hàng hoá lưu thông, sản xuất an toàn, nhất là hàng thiết yếu, vật tư y tế, hàng hoá xuất khẩu, đặc biệt xuất khẩu bằng đường biển, đường bộ vẫn bình thường.