Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Hình tượng con trâu trong tâm thức của người Cơ Tu

Nguyễn Văn Sơn - 15:44, 23/02/2021

Theo quan niệm của người Cơ Tu, trâu là con vật gần gũi, gắn bó mật thiết trong đời sống của đồng bào, đồng thời mang ý nghĩa tín ngưỡng tâm linh bởi con trâu được dùng làm vật hiến sinh trong các lễ hội truyền thống, thể hiện mong ước vươn đến cuộc sống an lành, ấm no, hạnh phúc.Con trâu còn là đối tượng nghệ thuật đầy cảm hứng của nghệ sĩ dân gian người Cơ Tu dành để trang trí cho ngôi nhà mồ...

Với người Cơ Tu, trâu còn là con vật mang ý nghĩa tâm linh khi dùng để hiến sinh trong các lễ hội truyền thống
Với người Cơ Tu, trâu còn là con vật mang ý nghĩa tâm linh khi dùng để hiến sinh trong các lễ hội truyền thống

Nhân dịp năm mới Đinh Sửu 2021, lần theo chuyện con trâu, chúng tôi có dịp đi khảo sát một số nhà mồ của người Cơ Tu ở các huyện Nam Giang, Đông Giang và Tây Giang (Quảng Nam). Vào các bản làng, gặp những già làng cao tuổi thì được biết, từ thuở xưa, người Cơ Tu luôn xem nhà mồ và quan tài là một trong những công trình kiến trúc mang tín ngưỡng dân gian truyền thống, hướng về ông bà, tổ tiên. Tuỳ thuộc vào mỗi vùng, mỗi làng, thân phận của người chết và sự tài hoa của người nghệ sĩ điêu khắc mà tạo nên những tác phẩm điêu khắc đẹp mắt, mô phỏng hình ảnh con trâu ở nhà mồ (ping), tạo nên sự đa dạng của nhà mồ và quan tài của người Cơ Tu ở mỗi vùng, mỗi làng...

Nhà mồ truyền thống của người Cơ Tu thôn Pa Liêng, xã A Ting, huyện Đông Giang (Quảng Nam), với những hình tượng đầu trâu bằng gỗ trông như thật
Nhà mồ truyền thống của người Cơ Tu thôn Pa Liêng, xã A Ting, huyện Đông Giang (Quảng Nam), với những hình tượng đầu trâu bằng gỗ trông như thật

Ở những nhà mồ truyền thống bằng gỗ thì hình ảnh rõ nhất đập vào mắt là 2 đầu trâu ở hai phía đầu hồi nóc. 4 trụ cột siêng của nhà mồ cũng được chạm khắc hình ảnh 4 đầu trâu ở 2 đầu thân cây. Ở đây, con trâu được nghệ nhân dân gian Cơ Tu điêu khắc, mô phỏng rất rõ nét và tự nhiên bằng một khối tròn của thân cây gỗ với sừng trâu, đầu, tai, mắt giống như thật, tăng thêm tính thẩm mỹ và còn giữ cho mái nhà mồ Cơ Tu thêm vững chắc.

Với hình tượng hai đầu trâu bằng gỗ ở 2 trụ của nhà mồ, càng tăng thêm thẩm mỹ cho mái nhà mồ Cơ Tu
Với hình tượng hai đầu trâu bằng gỗ ở 2 trụ của nhà mồ, càng tăng thêm giá trị thẩm mỹ cho mái nhà mồ Cơ Tu

Ở một số nhà mồ mới của người Cơ Tu, với mái lợp bằng tôn nhưng vẫn có hình tượng con trâu. Tại đây, ở thanh xà nóc của nhà mồ này, hình ảnh trâu cũng được chạm khắc trên mái với 2 đầu trâu bằng gỗ trông như thật.

Ở ngôi nhà mồ mới, đều có hình ảnh của trâu
Ở ngôi nhà mồ mới đều có hình ảnh của trâu

Trong lòng nhà mồ là quan tài (ti rang). Quan tài là một thân cây lớn nguyên vẹn được xẻ ra làm đôi, phần nắp, phần thân và hai đầu trâu dính chặt vào thân không có mộng nối.

Quan tài Cơ Tu, với hình tượng con trâu điêu khắc nguyên khối
Quan tài của người Cơ Tu với hình tượng con trâu điêu khắc nguyên khối

Trong đời sống của người Cơ Tu vùng núi Quảng Nam, con trâu thể hiện khát vọng vươn tới của những con người sống lương thiện, hiền hòa, chất phác. Việc dùng hình tượng con trâu vào trang trí, điêu khắc ở nhà mồ và quan tài cũng là một điều dễ hiểu. Đó cũng là nguồn cảm hứng cho các nghệ sĩ dân gian Cơ Tu trong quá trình sáng tạo nghệ thuật làm đẹp cho ngôi nhà mồ của mình hướng về ông bà, tổ tiên.

Tin cùng chuyên mục
Bộ ảnh đồng bào các dân tộc Hà Giang phòng, chống Covid-19, phát triển kinh tế bền vững

Bộ ảnh đồng bào các dân tộc Hà Giang phòng, chống Covid-19, phát triển kinh tế bền vững

Theo thông tin từ Bộ Y tế và Chương trình Phát triển Liên hợp quốc (UNDP), Bộ đã phối hợp với UNDP thực hiện một bộ ảnh trong Dự án “Tăng cường truyền thông phòng, chống dịch bệnh Covid-19 trong trạng thái bình thường mới cho tiểu thương dân tộc thiểu số tại tỉnh Hà Giang”.
Tin nổi bật trang chủ
Việt Nam chính thức được quyền tổ chức ASEAN Para Games 11

Việt Nam chính thức được quyền tổ chức ASEAN Para Games 11

Thể thao - Giải trí - PV - 2 giờ trước
Ngày 25/2, thông tin từ Tổng cục Thể dục thể thao (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) cho biết, phiên họp lần thứ hai Hội nghị Hội đồng Thể thao các quốc gia Người Khuyết tật Đông Nam Á (APSF) và công tác tổ chức ASEAN Para Games 11 đã diễn ra theo hình thức trực tuyến.
Bộ ảnh đồng bào các dân tộc Hà Giang phòng, chống Covid-19, phát triển kinh tế bền vững

Bộ ảnh đồng bào các dân tộc Hà Giang phòng, chống Covid-19, phát triển kinh tế bền vững

Sắc màu 54 - PV - 2 giờ trước
Theo thông tin từ Bộ Y tế và Chương trình Phát triển Liên hợp quốc (UNDP), Bộ đã phối hợp với UNDP thực hiện một bộ ảnh trong Dự án “Tăng cường truyền thông phòng, chống dịch bệnh Covid-19 trong trạng thái bình thường mới cho tiểu thương dân tộc thiểu số tại tỉnh Hà Giang”.
Bảo đảm phòng dịch trong ngày khai ấn Đền Trần

Bảo đảm phòng dịch trong ngày khai ấn Đền Trần

Tin tức - PV - 2 giờ trước
Năm thứ hai liên tiếp, Nam Định quyết định không tổ chức Lễ hội khai ấn Đền Trần để phòng ngừa dịch bệnh Covid-19. Tuy nhiên, đền vẫn mở cửa để phục vụ nhu cầu đi lễ đầu năm của người dân. Do vậy, chính quyền địa phương đã triển khai nhiều biện pháp nhằm bảo đảm phòng dịch.
6 nhiệm vụ trọng tâm trong nhiệm kỳ Đại hội XIII

6 nhiệm vụ trọng tâm trong nhiệm kỳ Đại hội XIII

Thời sự - PV - 3 giờ trước
Văn phòng Trung ương Đảng vừa gửi tới các cơ quan báo chí toàn văn Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng. Nghị quyết xác định 6 nhiệm vụ trọng tâm trong trong nhiệm kỳ Đại hội XIII.
Chiều 25/2, thêm 8 ca mắc COVID-19, trong đó Hải Dương có 7 ca

Chiều 25/2, thêm 8 ca mắc COVID-19, trong đó Hải Dương có 7 ca

Tin tức - PV - 4 giờ trước
Bản tin 18h ngày 25/2 của Ban Chỉ đạo Quốc gia Phòng chống dịch COVID-19 cho biết có 8 ca mắc mới COVID-19, trong đó 7 ca ghi nhận trong nước tại Hải Dương; 01 ca ở Tây Ninh là trường hợp nhập cảnh được cách ly ngay
Hạnh phúc của Nhân dân – Điểm nhấn của dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIII

Hạnh phúc của Nhân dân – Điểm nhấn của dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIII

Yếu tố “hạnh phúc của nhân dân” đã được nhấn mạnh trong dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIII của Đảng. Chủ trương này làm sâu sắc hơn giá trị lớn lao của 6 chữ “Độc lập – Tự do – Hạnh phúc”. 6 chữ này là khát vọng cháy bỏng cả dân tộc luôn hướng đến và cũng là mục tiêu mà Đảng, Nhà nước Việt Nam không ngừng nỗ lực để đạt được, để mỗi người dân được thụ hưởng đầy đủ các quyền cơ bản của con người, quyền công dân.
Sóc Trăng: Nhiều hoạt động ý nghĩa nhân “Ngày hội Biên phòng toàn dân”

Sóc Trăng: Nhiều hoạt động ý nghĩa nhân “Ngày hội Biên phòng toàn dân”

Tin tức - Minh Triết - 4 giờ trước
Ngày 25/2, tại xã Trung Bình, huyện Trần Đề (Sóc Trăng), Ban Tổ chức “Ngày hội Biên phòng toàn dân” huyện Trần Đề đã tổ chức bàn giao nhà “Đại đoàn kết” và thăm, tặng quà các gia đình chính sách, hộ nghèo, học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.
Quản trị rủi ro biến động giá cà phê bằng sản phẩm phái sinh hàng hóa của VietinBank

Quản trị rủi ro biến động giá cà phê bằng sản phẩm phái sinh hàng hóa của VietinBank

Kinh tế - PV - 6 giờ trước
Là một trong những ngân hàng tiên phong trên thị trường phái sinh giá cả hàng hóa tại Việt Nam, với gần 10 năm kinh nghiệm cung cấp cho khách hàng giải pháp giao dịch tốt nhất, VietinBank đã triển khai toàn diện danh mục sản phẩm phái sinh giá cả hàng hóa cho khách hàng là các doanh nghiệp cà phê Việt Nam.
Mặt trái của du lịch công đồng: Nhiều homestay rơi vào tình trạng “sống dở chết dở” (Bài 2)

Mặt trái của du lịch công đồng: Nhiều homestay rơi vào tình trạng “sống dở chết dở” (Bài 2)

Dân tộc - Miền núi - Thúy Hồng - 8 giờ trước
Du lịch cộng đồng đã đem lại nhiều lợi ích kinh tế - xã hội cho người dân địa phương thông qua tạo việc làm, nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống cộng đồng. Tuy nhiên, tại nhiều địa phương, do việc làm du lịch chỉ mang tính tự phát nên vẫn chưa phát huy hết tiềm năng thế mạnh và đang phát sinh nhiều hệ luỵ đáng lo ngại...
Ngăn chặn tình trạng xuất, nhập cảnh trái phép tại vùng biên

Ngăn chặn tình trạng xuất, nhập cảnh trái phép tại vùng biên

Pháp luật - Thiên An - 8 giờ trước
Do nhu cầu tìm việc làm nên bất chấp dịch COVID-19 bùng phát, những cư dân ở khu vực biên giới, ở vùng sâu, vùng xa vẫn trốn sang Trung Quốc để tìm kiếm cơ hội. Giải pháp nào để ngăn chặn xuất nhập cảnh trái phép đang là bài toán “đau đầu” đối với các cấp chính quyền địa phương tại vùng biên.
Niềm vui mới trong “ngôi nhà cũ”

Niềm vui mới trong “ngôi nhà cũ”

Công tác Dân tộc - Huỳnh Đại - 8 giờ trước
Những ngày đầu năm mới 2021, đồng bào dân tộc thiểu số thôn Long Tro và thôn Ba Khen, xã Văn Xuôi, huyện Tu Mơ Rông (Kon Tum) có thêm niềm vui về một mùa xuân đầm ấm hơn trong “ngôi nhà cũ” của chính mình. Phấn khởi nhất đó là, hầu hết các hộ đã trở về sinh sống ổn định tại khu tái định cư Long Tro- Ba Khen với điều kiện sinh hoạt đầy đủ và thuận lợi.